Czy miałeś kiedyś sytuację, że sąsiad zamieszkujący nad Tobą zalał twoje mieszkanie, a może zalanie nastąpiło z tego powodu, że ktoś wykonywał remont dachu bloku w którym mieszkasz i np. woda deszczowa wlała się do budynku i uszkodziła lokale znajdujące się na niższych kondygnacjach ?
Jeżeli tak – to polecam przeczytać ten wpis.
W pierwszej kolejności warto wskazać ogólną zasadę odpowiedzialności odszkodowawczej – art. 415 k.c. (Kodeksu cywilnego) mówi nam o tym, że: Kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia.
Zasada, wynikająca z powyższego przepisu, wydaje się banalna, ale w praktyce wykazanie, że dany podmiot ponosi odpowiedzialność za wyrządzoną szkodę, wymaga, aby zostały spełnione trzy warunki:
- wystąpienie szkody,
- wystąpienie zdarzenia powodującego szkodę,
- wystąpienie adekwatnego związku przyczynowego między szkodą a zdarzeniem.
Gdy którykolwiek z powyższych warunków nie zostanie spełniony, to nie można pociągnąć nikogo do ponoszenia odpowiedzialności za szkodę.
Czym jest zatem szkoda ? – Szkoda to stan w którym doszło do uszkodzenia, zniszczenia lub utraty mienia (rzeczy). Tutaj celowo mówią wyłącznie o szkodzie na mieniu, gdyż w tym wpisie skupiam się kazusie zalanego mieszkania.
Zdarzenie powodujące szkodę – tutaj oczywistością jest, że chodzi o działanie lub zaniechanie, które tą szkodę spowodowało. Inaczej mówiąc szkoda może nastąpić, gdy ktoś czegoś dokonał, lecz zrobił to w sposób niewłaściwy, niezgodny np. z obowiązującym prawem (działanie) lub zaniechał zrobienia czegoś, pomimo, że był do tego zobowiązany (zaniechanie).
TEN TRZECI NAJWAŻNIEJSZY WARUNEK – ADEKWATNY ZWIĄZEK PRZYCZYNOWY – MOŻNA TO OKREŚLIĆ JAKO NORMALNE, TYPOWE NASTĘPSTWO DANEGO ZDARZENIA – tę kwestię podnosi art. 361 §1 k.c. Zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła.
Po krótkim omówieniu ogólnych zasad odpowiedzialności odszkodowawczej przechodzę do bardziej praktycznego omówienia szkody związanej z zalaną nieruchomością (mieszkaniem). Należy wyróżnić dwie sytuacje, w których mamy dwa rodzaje odpowiedzialności odszkodowawczej, w związanej z zalaniem:
1) art. 433 k.c. – Za szkodę wyrządzoną wyrzuceniem, wylaniem lub spadnięciem jakiegokolwiek przedmiotu z pomieszczenia jest odpowiedzialny ten, kto pomieszczenie zajmuje, chyba że szkoda nastąpiła wskutek siły wyższej albo wyłącznie z winy poszkodowanego lub osoby trzeciej, za którą zajmujący pomieszczenie nie ponosi odpowiedzialności i której działaniu nie mógł zapobiec.
TUTAJ JEST ODPOWIEDZIALNOŚĆ NA ZASADZIE RYZYKA – CO TO ZNACZY ? OTÓŻ OZNACZA TO, ŻE TEN KTO WYRZĄDZIŁ SZKODĘ BĘDZIE PONOSIŁ ODPOWIEDZIALNOŚĆ NIEZALEŻNIE OD TEGO CZY SZKODA NASTĄPIŁA WSKUTEK JEGO DZIAŁANIA LUB ZANIECHANIA.
ZAJMUJĄCY POMIESZCZENIE NIE BĘDZIE ODPOWIADAŁ ZA SZKODĘ TYLKO WÓWCZAS GDY:
- szkoda nastąpiła wskutek siły wyższej,
- z winy poszkodowanego,
- lub osoby trzeciej, za którą zajmujący pomieszczenie nie ponosi odpowiedzialności i której działaniu nie mógł zapobiec.
INACZEJ MÓWIĄC – JEŻELI NIE NASTĄPI ŻADEN Z POWYŻSZYCH WARUNKÓW (ZWANYCH TEŻ PRZESŁANKAMI EGZONERACYJNYMI) – TO ZAJMUJĄCY POMIESZCZENIE PONOSI ODPOWIEDZIALNOŚĆ ZA WYRZĄDZONĄ SZKODĘ.
2) art. 415 k.c. Kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia. CO PRAWDA JUŻ RAZ PRZYWOŁAŁEM WYŻEJ ART. 415 K.C. JEDNAKŻE TU PODKREŚLAM, ŻE JEST TO DRUGA OPCJA W ZAKRESIE ODPOWIEDZIALNOŚCI ODSZKODOWAWCZEJ ZA ZALANE MIESZKANIE.
PRZEPIS TEN MA ZASTOSOWANIE DO WSZYSTKICH SYTUACJI ZWIĄZANYCH Z ZALANĄ NIERUCHOMOŚCIĄ LOKALOWĄ – ZWŁASZCZA GDY PRZYSŁOWIOWY „SĄSIĄD Z GÓRY” ZALEJE NAM MIESZKANIE Z WYŁĄCZENIEM SYTUACJI, KTÓRE PODPADAJĄ POD ART. 433 K.C.
NIESTETY W TAKIEJ SYTUACJI, ABY MÓC SKUTECZNIE DOCHODZIĆ ODPOWIEDZIALNOŚCI ODSZKODOWAWCZEJ MUSIMY WYKAZAĆ WSZYSTKIE 3 PRZESŁANKI:
- wystąpienie szkody,
- wystąpienie zdarzenia powodującego szkodę,
- wystąpienie adekwatnego związku przyczynowego między szkodą a zdarzeniem.
A PONADTO MUSIMY TEŻ WYKAZAĆ, ŻE DZIAŁANIE LUB ZANIECHANIE, KTÓRE SZKODĘ SPOWODOWAŁO MIAŁO CHARAKTER NIEZGODNY Z OBOWIĄZUJĄCYMI NORMAMI NP. PRAWNYMI, ALE MOGĄ TO BYĆ TEŻ ZASADY WSPÓŁŻYCIA SPOŁECZNEGO (NORMY POZAPRAWNE NAKAZUJĄCE ODPOWIEDNIE ZACHOWANIE W OKREŚLONYCH SYTUACJACH).
Niezależnie od tego jaka jest przyczyna uszkodzenia nieruchomości lokalowej wskutek zalania, to aby skutecznie dochodzić odszkodowania należy podjąć następujące kroki:
- podjąć rozmowę ze sprawcą szkody (np. sąsiadem mieszkającym na wyższej kondygnacji lub osobą, która zajmuje się remontowaniem dachu w budynku wielomieszkaniowym) i ustalić czy posiada ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej od takich sytuacji,
- Jeżeli się okaże, że posiada takie ubezpieczenie – w praktyce przedsiębiorcy, którzy zawodowo zajmują się remontami dachów takie ubezpieczenie posiadają – wówczas szkodę zgłasza się do ubezpieczyciela,
- gdy nie posiada takiego ubezpieczenia – nie pozostaje nic innego jak wystąpić z roszczeniem o odszkodowanie przeciwko sprawcy szkody,
- Ubezpieczyciel od zgłoszenia szkody ma co do zasady 30 dni na analizę sprawy i wydanie decyzji o wypłacie lub odmowie wypłaty odszkodowania (wyjątkowe może to przedłużyć o 14 dni).
- Wypłata odszkodowania w zbyt niskiej wysokości lub odmowa wypłaty odszkodowania przez ubezpieczyciela (co niestety się często zdarza) powoduje, że jeżeli chcemy w odpowiedni sposób pokryć poniesioną przez nas stratę, jesteśmy zmuszeni iść z tym do sądu.
- W TAKIEJ SYTUACJI WARTO SKORZYSTAĆ Z USŁUG PROFESJONALNEGO PEŁNOMOCNIKA (RADCY PRAWNEGO LUB ADWOKATA), gdyż należy pamiętać, że po stronie ubezpieczyciela w sądzie są również profesjonaliści – także adwokaci lub radcy prawni, z którymi w starciu przed sądem nie mamy szans, gdy nie posiadamy w tym zakresie odpowiedniej wiedzy lub doświadczenia.
- Ponadto w sprawach odszkodowawczych dotyczących uszkodzonych mieszkań wskutek zalania bardzo często istotna w zakresie przyczyn szkody oraz jej wysokości jest opinia biegłego sądowego, o którą zawsze należy wnosić, gdy dochodzi się odszkodowania. Jego opinia jest z reguły w praktyce kluczowa do tego jaki będzie wynik postępowania – czy sąd w ogóle zasądzi na naszą rzecz odszkodowanie, a jeżeli tak to w jakiej wysokości.
PRZEDAWNIENIE
Roszczenia o odszkodowanie czy to z art. 415 k.c. czy z art. 433 k.c. przedawniają się z upływem 3 lat d dnia, w którym poszkodowany dowiedział się albo przy zachowaniu należytej staranności mógł się dowiedzieć o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia.
Jednakże termin ten nie może być dłuższy niż dziesięć lat od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę.
Chcesz dowiedzieć się więcej ? Potrzebujesz pomocy prawnej w sprawie o uzyskanie odpowiedniego odszkodowania ?
Zapraszam do kontaktu:
Telefon: +48 500 896 575
e-mail: kancelaria@radcamichalowski.pl
www: https://www.radcamichalowski.pl
Radca Prawny Wojciech Michałowski